Măng Đen phát triển sản phẩm OCOP gắn với du lịch và bảo tồn văn hóa

       Giữa không gian sinh thái đặc trưng của đại ngàn, Măng Đen không chỉ được biết đến bởi khí hậu mát mẻ, cảnh quan thiên nhiên mà còn bởi những sản vật và giá trị văn hóa riêng có. Từ cà phê, dược liệu, rau xứ lạnh đến các sản phẩm thủ công, ẩm thực truyền thống, địa phương đang định hướng phát triển OCOP gắn với du lịch, từng bước biến sản vật thành quà tặng, trải nghiệm và câu chuyện văn hóa của vùng đất Măng Đen.

        Măng Đen – vùng đất được thiên nhiên ưu đãi với khí hậu mát mẻ, rừng xanh, cảnh quan thơ mộng và hệ sinh thái đa dạng. Những năm gần đây, cùng với sự phát triển của du lịch, các sản phẩm nông nghiệp đặc trưng của địa phương ngày càng được du khách quan tâm.

Từ những vùng cà phê, dược liệu, rau xứ lạnh đến các sản phẩm chế biến, sản phẩm thủ công và ẩm thực truyền thống, mỗi loại nông sản địa phương đang được kỳ vọng không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn trở thành một phần trong hành trình khám phá Măng Đen của du khách.

Định hướng phát triển sản phẩm OCOP của Măng Đen vì thế được đặt trong mối liên kết chặt chẽ với du lịch và văn hóa cộng đồng.

Không đơn thuần là nâng cao chất lượng, mẫu mã hay tiêu chuẩn sản phẩm, địa phương hướng đến xây dựng “câu chuyện sản phẩm” gắn với vùng đất, con người, lịch sử, văn hóa và tri thức bản địa.

Với sản phẩm cà phê, câu chuyện có thể bắt đầu từ những vùng nguyên liệu giữa khí hậu đặc trưng của Măng Đen, từ quá trình người dân chăm sóc, thu hái đến chế biến và thưởng thức.

Với dược liệu, rau xứ lạnh và các sản phẩm nông nghiệp đặc trưng, câu chuyện lại gắn với điều kiện tự nhiên, phương thức canh tác và quá trình hình thành vùng sản xuất của địa phương.

Còn với các sản phẩm thủ công, ẩm thực truyền thống, giá trị không chỉ nằm ở sản phẩm cuối cùng mà còn ở bàn tay người làm, những kỹ thuật được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác và nét văn hóa cộng đồng được gìn giữ qua thời gian. Cùng với xây dựng câu chuyện sản phẩm, Măng Đen định hướng phát triển các điểm du lịch trải nghiệm gắn với vùng sản xuất.

Du khách đến Măng Đen có thể không chỉ tham quan cảnh đẹp mà còn trực tiếp trải nghiệm một hành trình từ vùng nguyên liệu đến sản phẩm. Đó có thể là trải nghiệm tìm hiểu về cà phê, thưởng thức cà phê đặc sản, khám phá vùng dược liệu, tìm hiểu sản xuất nông nghiệp hoặc tham gia các hoạt động văn hóa cộng đồng.

Các hoạt động trải nghiệm cà phê tại Vườn Nghệ thuật Măng Đen vào các dịp Lễ đang mở ra một hướng kết nối giữa sản phẩm nông nghiệp, văn hóa thưởng thức và du lịch. Tương tự, các không gian tại Chợ Phiên Măng Đen, khu kinh tế đêm và các điểm du lịch có thể trở thành nơi giới thiệu, trưng bày và bán sản phẩm OCOP đặc trưng của địa phương. Không gian văn hóa cũng là một lợi thế để Măng Đen tạo nên sự khác biệt cho sản phẩm OCOP.

Những đêm hội cồng chiêng, múa xoang, các hoạt động trải nghiệm văn hóa truyền thống, nghề thủ công, ẩm thực của đồng bào dân tộc thiểu số… không chỉ là hoạt động phục vụ du khách mà còn có thể trở thành chất liệu để hình thành những sản phẩm du lịch và sản phẩm OCOP mang dấu ấn riêng của Măng Đen.

Khi sản phẩm được giới thiệu trong không gian văn hóa, du khách sẽ có thêm trải nghiệm; còn người dân có thêm cơ hội quảng bá và nâng cao giá trị sản phẩm do chính mình làm ra.

Để OCOP thực sự trở thành một động lực phát triển du lịch, Măng Đen cũng hướng đến xây dựng các điểm giới thiệu, trưng bày và bán sản phẩm OCOP tại các khu, điểm du lịch. Mỗi điểm đến sẽ không chỉ là nơi để tham quan mà còn là nơi du khách có thể tìm hiểu, trải nghiệm và lựa chọn những sản phẩm đặc trưng của vùng đất này.

Cùng với đó, các sản phẩm OCOP sẽ được tăng cường quảng bá thông qua các lễ hội, sự kiện văn hóa, hoạt động du lịch của Măng Đen. Đây là cơ hội để sản phẩm tiếp cận trực tiếp với du khách, mở rộng thị trường và từng bước xây dựng thương hiệu.

Một trong những yếu tố quan trọng để thực hiện mục tiêu này là con người địa phương. Măng Đen định hướng đào tạo nghệ nhân, truyền nghề cho lao động trẻ; đồng thời khuyến khích phụ nữ, thanh niên và người dân tộc thiểu số tham gia khởi nghiệp từ các giá trị văn hóa truyền thống.

Từ một món ăn, sản phẩm thủ công, nghề truyền thống hay câu chuyện văn hóa, nếu được đầu tư đúng hướng hoàn toàn có thể trở thành một sản phẩm du lịch có giá trị, vừa tạo việc làm, tăng thu nhập, vừa góp phần gìn giữ bản sắc.

Phát triển OCOP gắn với du lịch và bảo tồn văn hóa đang mở ra hướng đi mới cho Măng Đen. Ở đó, cà phê không chỉ là một sản phẩm; dược liệu không chỉ là một loại nông sản; sản phẩm thủ công không chỉ là một món quà – mà mỗi sản phẩm đều mang theo câu chuyện về đất, người và văn hóa Măng Đen.

Khi sản vật địa phương được kết nối với du lịch, khi văn hóa trở thành nguồn lực phát triển và người dân trở thành chủ thể, OCOP sẽ không chỉ góp phần nâng cao giá trị sản phẩm mà còn tạo thêm sinh kế, quảng bá hình ảnh Măng Đen và góp phần xây dựng điểm đến du lịch xanh, giàu bản sắc./